Liên kết cộng hóa trị là một khái niệm quen thuộc trong lĩnh vực hóa học. Vậy liên kết cộng hóa trị là gì? Có những loại liên kết cộng hóa trị nào? Thông tin chi tiết sẽ được VietChem giải đáp dưới đây, các bạn hãy cùng theo dõi.

1. Liên kết cộng hóa trị là gì?

Liên kết cộng hóa trị là liên kết giữa hai ion hay 2 nguyên tử mà mỗi cặp electron đã có sự chia sẻ lẫn nhau. Liên kết cộng hóa trị được hình thành do quá trình liên kết bằng 1 hoặc nhiều cặp electron giữa hai loại nguyên tử khác nhau. 

Các cặp liên kết chính là cặp electron được chia sẻ. Chúng còn có thể là cặp đơn độc nếu electron không được chia sẻ. Khi được dùng chung, nguyên tử sẽ có độ bền vững cao hơn khi có nhiều cấu hình electron.

Thực chất có rất nhiều loại liên kết trong liên kết hóa trị. Bao gồm: Liên kết kim loại, liên kết agnostic, liên kết cộng, liên kết pi… 

2. Liên kết cộng hóa trị có mấy loại?

Hiểu được các loại liên kết cộng hóa trị là gì sẽ hữu ích trong quá trình giải bài tập hóa học. Bản chất của liên kết này là việc dùng chung một hoặc nhiều cặp electron của các nguyên tử. Các liên kết này gồm nhiều loại khác nhau. Cụ thể:

2.1. Liên kết đơn phân tử

Khi chỉ có một cặp duy nhất được hai phân tử chia sẻ thì được gọi là liên kết đơn phân tử. Đây là liên kết ổn định hơn so với loại liên kết đôi và ba. Bởi các liên kết trong đó có mật độ nhỏ và yếu hơn nên sẽ không bị ảnh hưởng nhiều khi bị mất e. 

2.2. Liên kết đôi phân tử

Khi có hai cặp e được hai nguyên tử chia sẻ cho nhau là liên kết đôi phân tử. Biểu thị liên kết này là hai đường gạch ngang ở giữa các nguyên tử trong phân tử. Liên kết này kém ổn định mặc dù được đánh giá là liên kết mạnh.

2.3. Liên kết ba phân tử

Liên kết ba phân tử xảy ra khi trong phân tử có hai nguyên tử chia sẻ 3 cặp electron với nhau. Đây là liên kết kém ổn định hơn so với liên kết đơn và đôi phân tử.

2.4. Liên kết cộng hóa trị không phân cực

Khi các electron chia sẻ số các electron tương đương nhau gọi là liên kết cộng hóa trị không phân cực. Sức hút càng mạnh khi giá trị lực điện tử của chúng càng đứng gần nhau.

2.5. Liên kết cộng hóa trị có cực

Khi các electron dùng chung không chia sẻ giá trị như nhau giữa các nguyên tử chính là liên kết cộng hóa trị có cực. Điều kiện để xảy ra trường hợp này là độ âm điện của một bên nguyên tử cao hơn bên còn lại. Khi đó lực hút sẽ mạnh hơn và việc chia sẻ electron mất cân bằng.

Theo đó, nguyên tử nào có độ âm điện thấp thì phân tử sẽ nghiêng về phía đó. Lúc này sẽ hình thành nên một thế tĩnh điện.

3. Mối liên hệ giữa liên kết ion, liên kết cộng hóa trị có cực và không phân cực

Mối liên hệ giữa liên kết ion và liên kết cộng hóa trị là gì? Cụ thể mối liên hệ như sau:

• Liên kết ion xuất hiện khi cặp electron lệch hẳn về 1 nguyên tử trong phân tử.
• Liên kết cộng hóa trị có cực khi cặp electron chung bị lệch về phía độ âm điện lớn hơn của nguyên tử trong phân tử.
• Liên kết cộng hóa trị không phân cực khi ở giữa hai nguyên tử có cặp electron chung trong phân tử.

4. Tính chất của liên kết cộng hóa trị

Liên kết cộng hóa trị sở hữu nhiều tính chất nổi bật và đặc trưng. Bao gồm:

• Tính chất với chất có cực: Khả năng tan nhiều trong các dung môi có cực. Ví dụ: Đường, ancol etylic…
• Tính chất với những chất không phân cực: Chỉ tan trong các dụng môi không phân cực và không thể dẫn điện ở bất kỳ trường hợp nào. Các chất không phân cực như: Ion, lưu huỳnh…
• Dạng tồn tại của liên kết cộng hóa trị: Các phân tử có liên kết cộng hóa trị tồn tại ở nhiều dạng khác nhau. Bao gồm: Chất lỏng, chất khí, chấn rắn… Chúng có điểm nóng chảy và điểm sôi khá thấp.

5. Bài tập về liên kết cộng hóa trị

Sau khi tìm hiểu thông tin về liên kết cộng hóa trị là gì, hãy cùng giải đáp một số bài tập liên quan sau:

Bài tập 1: Chọn đáp án đúng

Đặc trưng độ âm điện của một nguyên tử là:

1. Khả năng nhường proton cho nguyên tử khác.
2. Khả năng tham gia phản ứng mạnh hay yếu.
3. Khả năng nhường electron cho nguyên tử khác.
4. Khả năng hút electron khi xảy ra liên kết hóa học.

Đáp án: D

Bài tập về liên kết cộng hóa trị

Bài tập 2: Chọn câu trả lời đúng:

1. Khả năng phân cực yếu khi hiệu độ âm điện giữa hai nguyên tử lớn.
2. Các nguyên tử khác nhau về tính chất hóa học tạo nên liên kết cộng hóa trị.
3. Liên kết cộng hóa trị có cực có hiệu độ âm điện sau khi được tạo thành giữa 2 nguyên tử từ 0,4 – 1,7.
4. Cặp e lệch về phía nguyên tử có độ âm điện nhỏ hơn là liên kết cộng hóa trị.

Đáp án đúng là C.

Liên kết cộng hóa trị là gì đã được phân tích khá chi tiết trong nội dung bài viết trên. Hy vọng những chia sẻ của VietChem sẽ hữu ích cho các bạn để ứng dụng vào các bài tập liên quan.