Xét nghiệm nước tiểu là một xét nghiệm phổ biến được thực hiện để có được thông tin về tình trạng sức khỏe của bệnh nhân. Một trong những chỉ số đo được trong thử nghiệm là Nitrite. Vậy chỉ số này trong nước tiểu có nghĩa là gì và ý nghĩa như thế nào, hãy cùng Vietchem tìm hiểu ngay sau đây.

1. Nitrit là gì?

Nitrite có cấu trúc tinh thể tương tự như muối ăn thông thường và được sử dụng  làm chất bảo quản trong các sản phẩm thịt như thịt xông khói, xúc xích. Chất bảo quản nitrite và nitrat thường xuất hiện trên bao bì sản phẩm với mã số E249 và E251. 

Nitrite có cấu trúc tinh thể tương tự như muối ăn

2. Vai trò của Nitrit đối với sức khỏe

Lợi ích lớn nhất của chất bảo quản nitrite là chúng ức chế sự phát triển của  vi khuẩn trong thịt. Ngoài ra, khi kết hợp với myoglobin (chất màu thường dùng để tạo màu cho thịt) trong thịt tươi sẽ hình thành một hợp chất mới gọi là nitrosomyoglobin, khiến thịt có màu đẹp hơn khi chế biến mà không làm biến đổi hương vị. 

Mặc dù nitrite có ưu điểm là bảo quản thịt rất tốt nhưng nếu sử dụng lâu dài vượt quá hàm lượng cho phép có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe. Và có thể là một trong những nguyên nhân gây ra nhiều căn bệnh nguy hiểm như: Ung thư tuyến tụy, ung thư dạ dày, ung thư trực tràng. 

Chất này có thể oxy hóa huyết sắc tố trong hồng cầu thành methemoglobin, chất không thể vận chuyển oxy và CO2. Ngộ độc Nitrite còn làm suy giảm chức năng hô hấp của cơ thể, gây khó thở và có cảm giác nghẹt thở.

3. Nguyên nhân khiến nitrite trong nước tiểu vượt quá giới hạn?

Lượng Nitrite có thể chấp nhận được trong nước tiểu của người bình thường dao động từ 0,05 đến 0,1 mg/dL, hoặc âm tính với Nitrit. Nếu lượng Nitrit vượt quá giới hạn cho phép (nước tiểu Nitrit dương tính) thì đây được coi là một trong những dấu hiệu của  nhiễm trùng đường tiết niệu (UTI). 

Nitrit vượt quá giới hạn cho phép là dấu hiệu của nhiễm trùng đường tiết niệu

Thông thường, nước tiểu của người khỏe mạnh có chứa nitrat - hóa chất nitơ có trong rau xanh và các sản phẩm từ thịt. Trong quá trình nhiễm trùng đường tiết niệu, các vi khuẩn gây bệnh như Enterobacteriaceae, Proteus mirabilis, Enterococcus và phổ biến nhất là Escherichia coli tiết ra các enzym chuyển  nitrat thành một hóa chất nitơ khác là nitrite. Vì vậy, nếu xét nghiệm Nitrite trong nước tiểu cho kết quả dương tính chứng tỏ  bệnh nhân đang bị  nhiễm trùng đường tiết niệu.

4. Thời điểm thích hợp để xét nghiệm Nitrite trong nước tiểu

Trong một số trường hợp, chẳng hạn như: mang thai, trước khi phẫu thuật hoặc đặt ống thông tiểu,.. sẽ được yêu cầu xét nghiệm Nitrite trong nước tiểu.

Xét nghiệm Nitrite trong nước tiểu

• Phụ nữ mang thai: Phụ nữ mang thai có nguy cơ bị nhiễm trùng đường tiết niệu cao gấp 30 lần so với người bình thường. Nguyên nhân là do phụ nữ mang thai có niệu đạo ngắn hơn, tạo điều kiện cho vi khuẩn dễ dàng đi qua niệu đạo vào bàng quang, gây nhiễm trùng đường tiết niệu. Vì vậy, mẹ bầu nên xét nghiệm nitrite trong nước tiểu khi khám thai định kỳ để phát hiện nhiễm trùng đường tiết niệu và giảm các biến chứng như vỡ tử cung sớm, nhiễm trùng ối, sinh non. ,… 
• Khám sức khỏe tổng quát định kỳ: nhanh chóng theo dõi  bệnh  thận hiện có. 
• Trước khi thực hiện phẫu thuật: để tránh nhiễm trùng. 
• Bệnh nhân trước khi tiến hành nhập viện. 
• Các xét nghiệm sẽ được thực hiện trước khi  đặt ống thông tiểu. 
• Nghi ngờ nhiễm trùng đường tiết niệu: Các bác sĩ có thể yêu cầu bệnh nhân lấy mẫu nước tiểu để kiểm tra nồng độ nitrite nếu bệnh nhân có các triệu chứng sau: đau khi đi tiểu, đi tiểu thường xuyên, tiểu ra máu, cảm giác nóng rát khi đi tiểu, nước tiểu đục hoặc sẫm màu, mùi khó chịu, đau bụng, tăng áp lực ở vùng xương chậu, v.v.

5. Điều trị khi có lượng Nitrite trong nước tiểu cao

Khi bác sĩ chuyên khoa xác định sự hiện diện của nitrite trong nước tiểu của bệnh nhân, việc sử dụng kháng sinh là lựa chọn hàng đầu. Tuy nhiên,  bác sĩ cũng sẽ xem xét bệnh sử của bệnh nhân trước khi kê đơn thuốc. Đối với bệnh nhân mang thai, có thể sử dụng các phương pháp điều trị đặc biệt hoặc các loại kháng sinh thay thế khác an toàn trong thai kỳ. 

Bác sĩ kê đơn thuốc để điều trị

Người bệnh bị nhiễm trùng đường tiết niệu cần uống nhiều nước trong ngày để làm loãng nước tiểu và loại bỏ vi khuẩn có hại trong đường tiết niệu. Nếu  nhiễm trùng lan đến thận, bệnh nhân có thể phải nhập viện để điều trị bằng kháng sinh và truyền dịch.

6. Xét nghiệm nitrite trong nước tiểu cần chú ý những gì?

Trong một số trường hợp, kết quả xét nghiệm nitrite trong nước tiểu âm tính có thể không loại trừ được nhiễm trùng đường tiết niệu. Đặc biệt nếu bệnh nhân đã có triệu chứng của bệnh. 

Ngoài ra, mẫu nước tiểu được xét nghiệm phải được lấy lần đầu vào buổi sáng, vì quá trình chuyển đổi nitrat thành nitrit đòi hỏi sự tiếp xúc giữa vi khuẩn và nước tiểu trong ít nhất 3,5 giờ. 

Đồng thời, cần chú ý đến chế độ ăn uống của người bệnh. Chế độ ăn không có rau xanh có thể dẫn đến có quá ít nitrat  trong nước tiểu hoặc có quá nhiều vi khuẩn trong nước tiểu, dẫn đến kết quả xét nghiệm nitrite thấp hơn. 

Nếu thấy có triệu chứng của nhiễm trùng đường tiết niệu bạn phải đến cơ sở y tế uy tín để xét nghiệm Nitrite ngay. Phát hiện sớm để trị dứt điểm tránh gây những hậu quả nặng nề về sau.