Vôi CaO là một hóa chất có nhiều ứng dụng như dùng trong nông nghiệp, dùng để sản xuất xi măng… Một ứng dụng phổ biến khác của nó là tham gia vào các quá trình xử lý nước thải. Vậy vôi xử lý nước thải là gì? Chúng có công dụng như thế nào? Hãy cùng VIETCHEM tìm hiểu qua bài viết dưới đây nhé.

1. Vôi xử lý nước thải là gì?

Vôi xử lý nước thải là chất rắn có màu trắng. Đây là hóa chất vô cơ có bản chất là Canxi oxit, có công thức hóa học là CaO. Vôi thường được sản xuất từ đá vôi CaCO3 qua quá trình nung nóng ở nhiệt độ 900-960 độ C, sản phẩm thu được có vôi Canxi oxit và khí CO2. 

CaCO3 → CaO + CO2 

Có 2 dạng vôi xử lý nước là vôi bột và vôi cục có đặc điểm là:

• Vôi cục: Ở dạng này, Canxi oxit tạo thành các chất rắn có kích thước từ 1-15cm. Ở dạng này CaO thường bị lẫn tạp chất là các oxit kim loại khoảng 3-5%. 
• Vôi bột: Vôi bột được sản xuất bằng cách nghiền mịn vôi cục. Kích thước các hạt từ 100 - 150 mcm. Vôi bột có màu trắng hoặc trắng đục do lẫn tạp chất với độ trắng đạt 80-85%.

Vôi có 2 dạng là vôi cục và vôi bột

2. Công dụng của vôi trong quá trình xử lý nước thải

Việc sử dụng vôi Canxi oxit trong xử lý nước thải của nhiều ngành công nghiệp khác nhau. Vôi CaO được sử dụng cho các nước thải chứa nhiều axit, chứa nhiều kim loại nặng, nhiều mầm bệnh, vi khuẩn có hại… Việc sử dụng vôi trong xử lý nước thải đem lại các công dụng:

Điều chỉnh độ pH trong nước thải

Khi hòa tan vôi CaO vào trong nước ta thu được dung dịch kiềm có tác dụng trung hòa các axit có trong nước thải, giúp ổn định lại độ pH nước thải. Đồng thời vôi cũng giúp khử phèn, khử chua, tăng tính kiềm cho nước, diệt khuẩn gây hại. Đồng thời vôi có thể loại bỏ mùi hôi của nước thải.

Giúp xử lý amoni trong nước thải bằng phương pháp kiềm hóa

Amoni tồn tại trong nước dưới 2 dạng chính là NH4+ và NH3. Ở pH cao thì NH4+ có xu hướng chuyển hóa tồn tại chủ yếu thành NH3 dễ bay hơi. Dựa vào tính chất này có thể sử dụng vôi để kiềm hóa dung dịch, tăng pH để giúp loại bỏ amoni trong nước thải. Vôi thường được sử dụng khi nguồn thải có nồng độ amoni cao. Sau khi kết thúc quá trình, nước thải sẽ được trung hòa lại để chuyển sang giai đoạn tiếp theo. 

Làm giảm độc tính của nước thải

Khi pH trong nước đạt mức 12 thì các kim loại nặng cũng kết tủa dưới dạng các hydroxit. Bên cạnh đó ion Ca2+ cũng dễ dàng tạo kết tủa với các gốc sulfate hoặc photphat trong nước thải tạo Ca3(PO4)2 và CaSO4. Các kết tủa này ta dễ dàng lọc để loại bỏ.

Đồng thời khi dung dịch kiềm bão hòa thì vôi cũng làm thay đổi, phá vỡ cấu trúc hóa học các liên kết este, peptit của các hợp chất hữu cơ. Vôi có khả năng khử mùi hôi, khử được nhiều mầm mống gây bệnh, vi khuẩn trong nước thải. Nhờ vậy vôi có thể giảm độc tính của các nước thải độc hại trong quá trình xử lý như nước thải từ bệnh viện, từ nước rỉ rác, thuốc trừ sâu, nước thải từ quá trình luyện kim… 

Vôi có tác dụng gì trong xử lý nước thải?

Công dụng khác của vôi xử lý nước thải

Vôi CaO giúp làm sạch tảo, diệt tạp, sát khuẩn, giảm phân hủy bã mùn đáy ao, có tác dụng làm sạch nước ao nuôi cá. Vôi còn tạo môi trường kiềm tốt nhất giúp tôm phát triển vỏ cứng, làm khỏe tôm. 

Vôi giúp làm tinh khiết các chất sau: axit citric, các thuốc nhuộm, glucose. Khi ở dạng dung dịch tạo môi trường để hấp thụ khí CO2, SO2.

3. Ưu nhược điểm khi sử dụng vôi trong xử lý nước thải

Hiện nay vôi được rất nhiều người và các nhà máy sử dụng để xử lý nước thải với nhiều ưu điểm. Bên cạnh đó việc sử dụng vôi xử lý nước thải vẫn còn tồn tại một số những yếu điểm:

Ưu điểm:

• Có thể mua vôi xử lý nước thải dễ dàng tại nhiều địa chỉ bán vật tư xử lý nước, nguồn nguyên liệu phong phú, dồi dào, dễ kiếm.
• Chi phí thấp, có nhiều loại vôi giúp lựa chọn đa dạng.
• Quá trình thao tác đơn giản, dễ thực hiện.
• Khi vôi tan ở mức bão hòa cũng chỉ tạo dung dịch với độ pH = 12. Hiệu quả khi sử dụng trong xử lý nước thải sinh hoạt, nước hồ, ao nuôi tôm…

Nhược điểm:

• Vôi có tính hút ẩm nên nếu bảo quản không cẩn thận, trong môi trường ẩm, vôi dễ bị chảy rữa, giảm tác dụng.
• Sau quá trình xử lý nước, vôi thường để lại các cặn. Nếu không xử lý sẽ gây tắc hệ thống, đường ống xử lý nước thải.
• Vôi tiêu diệt cả vi khuẩn có hại và có lợi trong nước thải.
• Khi sử dụng cần sử dụng lượng vôi rất lớn để xử lý nước thải.
• Hiệu quả làm sạch nước thải của vôi chưa cao, chỉ thích hợp đối với nước thải sinh hoạt, ít chất hữu cơ độc hại.

Cần bảo quản vôi tại nơi khô ráo, tránh ẩm

Có thể thấy vôi mang lại rất nhiều công dụng trong quá trình xử lý nước như điều chỉnh pH nước, loại bỏ kim loại nặng, các hợp chất hữu cơ cũng như tiêu diệt nhiều vi khuẩn gây hại. Đây là một phương pháp xử lý nước thải rẻ, thao tác đơn giản. Hiện nay vôi được sử dụng trong một số giai đoạn của quá trình xử lý nước thải để tăng hiệu quả và đảm bảo tiêu chuẩn an toàn, chỉ tiêu yêu cầu của nước sau xử lý.