Chất bảo quản là một thành phần không thể thiếu đối với thực phẩm giúp chúng không bị ôi thiu, giữ được độ tươi ngon. Bên cạnh những chất bảo quản an toàn có thể sử dụng thì có một số nhóm chất bảo quản gây độc cho cơ thể, bạn cần phải tránh bao gồm:

1. Chất bảo quản BHT và BHA (Chất chống oxi hóa)

Một số nước đã cấm sử dụng hai chất độc hại như BHT (butylated hydroxytoluene) và BHA (butylated hydroxyanisole) trong bảo quản thực phẩm do tác dụng của chúng đối với sức khỏe con người. 

- BHA có nguy cơ gây ung thư ở người dựa trên nghiên cứu ở động vật thí nghiệm về khả năng gây ung thư. Nhất là khi dùng liều cao trong chế độ ăn uống, BHA gây ra các khối u nhú và ung thư tế bào vảy của dạ dày ở trên động vật.

- BHT và BHA có thể gây nên chứng tăng động ở trẻ, dị ứng, mất ngủ, tăng cảm giác thèm ăn, mất năng lượng, tổn thương gan và thận, dị tật thai nhi, chậm phát triển trí tuệ và thể chất, ung thư và hói đầu..

- Gây độc với gan và hệ thần kinh.

BHA/BHT có thể gây tổn thương gan 

2. Formaldehyde

Formaldehyde là một chất bảo quản xác động vật, con người cực độc có thể gây tử vong. Nếu sử dụng hoá chất này trong xử lý thực phẩm, thực phẩm có thể lưu giữ được thời gian vô cùng lâu tuy nhiên tác hại mà nó gây ra thì cũng vô cùng lớn. Trước đây, nó được phát hiện trong nhiều cơ sở sản xuất phở, bún, măng tươi để bảo quản được lâu.

Với liều nhỏ nó có thể gây dị tật thai nhi, kích ứng mạnh trên các mô bề mặt như niêm mạc, da. Hơi hoặc mùi của chúng dễ dàng làm chảy nước mắt, nước mũi, dịch phế quản. Các tác hại khác có thể gặp đó là kích ứng da, viêm da, giảm tế bào lympho ngoại vi. Một số báo cáo cho thấy nó có thể làm biến đổi DNA.

Formaldehyde có thể gây kích ứng da

3. Natri Nitrit

Chất bảo quản này được dùng để bảo quản thịt giúp thịt có màu hồng như mong muốn và ức chế vi khuẩn gây ngộ độc thực phẩm. Nitrat được tìm thấy trong nhiều loại rau và an toàn để tiêu thụ, nhưng khi chuyển thành nitrit, chúng sẽ phản ứng với các amin để tạo thành nitrosamine. Nitrosamine từ lâu đã được coi là nguyên nhân có thể gây ung thư dạ dày. Vì vậy, nó được khuyến cáo không nên sử dụng là chất bảo quản thực phẩm.

4. Propyl gallate (E310)

Propyl gallate được sử dụng phổ biến rộng rãi trong ngành công nghiệp thực phẩm và có thể được tìm thấy trong hầu hết mọi thứ, bao gồm kẹo cao su, dưa chua, nước sốt, rau và hầu hết các sản phẩm từ thịt. Tuy nhiên, nó bị cấm sử dụng trong việc chuẩn bị thức ăn trẻ em.

Propyl gallate (E310) có trong dưa chua

Chất bảo quản Propyl gallate có thể gây dị tật bẩm sinh, các vấn đề về gan, hen suyễn, kích ứng dạ dày, phát ban dị ứng trên da. Có hại cho những người nhạy cảm với aspirin. Một số nhà khoa học suy đoán rằng Propyl Galatians có thể gây ra sự phát triển của các khối u ác tính, nhưng vấn đề này vẫn chưa được nghiên cứu.

5. Sulphites

Đây là chất bảo quản giúp giữ cho trái cây và rau tươi, giúp ngăn ngừa hư hỏng và đổi màu trong quá trình chuẩn bị, bảo quản hoặc phân phối nhiều loại thực phẩm. Sulphite được tìm thấy chủ yếu trong thực phẩm chế biến, tinh bột ngô, giấm, rượu và trái cây sấy khô. Tuy nhiên, Sulphite có thể gây một số phản ứng dị ứng, đau đầu, đánh trống ngực và ung thư. 

6. Monoglyceride và  Diglyceride (E471)

Được tìm thấy chủ yếu trong các món ăn nhẹ như bánh quy giòn, kẹo, bánh ngọt, bánh ngọt, bơ đậu phộng, rau với nước sốt, bơ thực vật, các loại hạt rang khô, mứt, bánh mì baguette và thực phẩm chế biến sẵn đông lạnh. Mặc dù được phép làm chất phụ gia trong nhiều loại thực phẩm, nhưng chúng cần được kiểm soát chặt chẽ do có thể gây ra các dị tật bẩm sinh cũng như ung thư. 

7. Kali Bromate

Kali Bromate được sử dụng như một chất oxy hóa mạnh trong nướng bánh vì nó tẩy trắng và cải thiện độ đàn hồi của bột nhào. Nó thường được sử dụng trong nướng bánh thương mại để làm cho quá trình nướng nhanh hơn, rẻ hơn và sản phẩm cuối cùng trở nên mềm hơn, trắng và xốp hơn rất nhiều. Tuy nhiên, nó đã được chấm ở nhiều quốc gia châu Âu do lo ngại Kali bromated có liên quan đến các vấn đề về thận, rối loạn thần kinh và ung thư.

8. Màu thực phẩm nhân tạo và thuốc nhuộm thực phẩm tổng hợp

Bất cứ thứ gì đựng trong thực phẩm từ kẹo, pho mát, ngũ cốc cho đến đồ ăn nhẹ hoặc bánh ngọt đều có thuốc nhuộm nhân tạo. Tuy nhiên, màu thực phẩm nhân tạo được cấm ở nhiều uốc gia như Na Uy, Pháp, Áo, Anh và Phần Lan. Thuốc nhuộm nhân tạo được làm từ các hóa chất có nguồn gốc từ dầu mỏ và có liên quan đến các vấn đề về thần kinh, ung thư não, ADD, ADHD và chứng hiếu động thái quá ở trẻ em.

Màu thực phẩm có thể gây ảnh hưởng tới hệ thần kinh

9. Olestra hoặc Olean

Olestra được sử dụng trong các sản phẩm ít chất béo, không chứa calo, không cholesterol và chất béo và cũng được sử dụng làm dầu ăn để chiên như khoai tây chiên.... Tuy nhiên, sau đó người ta thấy rằng nó ngăn chặn sự hấp thu của các khoáng chất và vitamin thiết yếu của cơ thể.

Trên đây là 9 loại chất bảo quản có nguy cơ gây hại cho sức khỏe tương đối nhiều. Bạn nên ghi nhớ những loại này để hạn chế việc sử dụng thực phẩm có các chất này.