Chất thải y tế nói chung và chất thải lây nhiễm nếu không được xử lý đúng cách, đúng quy trình có thể là nguồn phát tán, lây lan bệnh. Hãy cùng VietChem tìm hiểu cách thu gom và phân loại chất thải lây nhiễm đúng cách qua bài viết sau nhé.

I. Chất thải lây nhiễm là gì?

Chất thải lây nhiễm là các chất thải được nghi ngờ có chứa mầm bệnh như vi khuẩn, vi rút hay nấm, ký sinh trùng với số lương đủ để làm tăng nguy cơ truyền bệnh đến vật các vật chủ nhạy cảm.

Chất thải lây nhiễm gồm các vật liệu và thiết bị y tế như chất thải bị nhiễm máu, mô, dịch cơ thể, kim tiêm, giấy vệ sinh, túi đựng nước tiểu,…

Chất thải lây nhiễm là gì?

II. Hướng dẫn phân loại và thu gom chất thải lây nhiễm tại nguồn

1. Cách phân loại

Chất thải cần được tiến hành phân loại ngay tại nguồn. Tùy theo từng loại chất thải y tế mà có sự phân loại riêng, bỏ vào trong bao bì, dụng cụ và thiết bị lưu trữ chất thải theo đúng quy định.

• Trường hợp các chất thải y tế nguy hại không có khả năng phản ứng hay tương tác với nhau và áp dụng cùng một phương pháp xử lý thì có thể được phân loại chung vào cùng một bao bì, dụng cụ hoặc thiết bị lưu chứa.
• Nếu chất thải lây nhiễm để lẫn cùng với các chất thải khác hoặc ngược lại thì hỗn hợp chất thải đó phải được thu gom, lưu trữ và xử lý như các chất thải lây nhiễm. 
• Chú ý đến vị trí đặt bao bì, dụng cụ phân loại các chất thải. Mỗi khoa và phòng, bộ phận phải bố trí vị trí riêng để đặt các bao bì, dụng cụ phân loại chất thải. Vị trí đặt bao bì, dụng cụ phân loại các chất thải y tế phải có hướng dẫn về cách phân loại và thu gom chất thải.

Các ống tiêm là một trong những loại chất thải lây nhiễm sắc nhọn

>>>XEM THÊM:Chất thải nhựa là gì? Thực trạng và biện pháp hạn chế chất thải nhựa hiện nay

Chất thải lây nhiễm sẽ được phân loại thu gom như sau:

• Chất thải lây nhiễm sắc nhọn: sẽ được đựng trong thùng hoặc hộp có màu vàng.
• Chất thải y tế lây nhiễm không sắc nhọn: được đựng trong túi hoặc trong thùng có lót túi và có màu vàng.
• Chất thải y tế có nguy cơ lây nhiễm cao: đựng trong túi hoặc trong thùng có lót túi và có màu vàng.
• Chất thải y tế giải phẫu: đựng trong hai lần túi hoặc trong thùng có lót túi và có màu vàng.
• Chất thải nguy hại không lây nhiễm dạng rắn: đựng trong túi hoặc trong thùng có lót túi ba có màu đen.
• Chất thải nguy hại không lây nhiễm được đựng trong các dụng cụ có nắp đậy kín.
• Chất thải y tế thông thường nhưng không phục vụ mục đích tái chế được đựng trong túi hoặc trong thùng có lót túi và có màu xanh.
• Chất thải y tế thông thường nhưng phục vụ mục đích tái chế được đựng trong túi hoặc trong thùng có lót túi và có màu trắng.

Cần phân loại chất thải lây nhiễm ngay tại nguồn

2. Cách thu gom

• Chất thải lây nhiễm cần phải thu gom riêng từ nơi phát sinh về khu vực lưu trữ chất thải trong khuôn viên của các cơ sở y tế. Trong quá trình thu gom, túi chứa chất thải phải được buộc kín, thùng đựng phải có nắp đậy kín, bảo đảm không bị rơi hay xảy ra hiện tượng rò rỉ chất thải trong quá trình thu gom.
• Cơ sở y tế quy định tuyến đường cũng như thời gian thu gom chất thải lây nhiễm phù hợp nhằm hạn chế ảnh hưởng tới khu vực chăm sóc người bệnh cùng các khu vực khác trong cơ sở y tế.
• Đối với loại chất thải có nguy cơ lây nhiễm cao phải được xử lý sơ bộ trước khi tiến hành thu gom về nơi lưu giữ, xử lý chất thải trong khuôn viên cơ sở y tế. Tần suất thu gom loại chất thải này từ nơi phát sinh về khu lưu giữ cần thực hiện ít nhất một lần/ ngày
• Với những cơ sở y tế có lượng chất thải lây nhiễm phát sinh dưới 5kg/ ngày, tần suất thu gom các chất thải lây nhiễm sắc nhọn từ nơi phát sinh về đến khu lưu giữ tạm thời hoặc đưa đi xử lý, tiêu hủy tối thiểu là 1 lần/ tháng.
• Thu gom lại chất hàn răng amalgam thải và các thiết bị y tế bị hỏng, vỡ, thiết bị đã qua sử dụng có chứa thủy ngân: cần được thu gom và lưu giữ riêng trong các hộp bằng nhựa và các vật liệu phù hợp để bảo không bị rò gì hay phát tán hơi thuỷ ngân ra môi trường.
• Thu gom chất thải y tế thông thường để phục vụ cho mục đích tái chế và chất thải y tế không phục vụ mục đích tái chế được thu gom riêng.

Hướng dẫn thu gom các chất thải lây nhiễm

III. Tìm hiểu về công nghệ xử lý chất thải lây nhiễm

Hiện nay có rất nhiều công nghệ không đốt được đưa ra để xử lý chất thải lây nhiễm. Chúng có thể được phân loại thành công nghệ hóa học, công nghệ nhiệt, công nghệ sinh học, công nghệ bức xạ. Trong đó phổ biến nhất là công nghệ hấp. Công nghệ này sử dụng dòng hơi nước ở áp suất cao thường là 121 – 134 độ C nhằm khử trùng chất thải và sau đó tái chế chúng hoặc tiêu hủy an toàn.

Hấp nhiệt là công nghệ linh hoạt, dễ vận hành và thường được các bệnh viện sử dụng trong khử trùng dụng cụ phẫu thuật hay các dụng cụ vô trùng khác.

Ngoài nồi hơi thì công nghệ xử lý chất thải bằng hơi nước, hơi nóng khô khắc để khử trùng cũng có thể dùng lò vi sóng, máy nhiệt điện, lò nhiệt khô, máy mài xát nhiệt. Toàn bộ các loại công nghệ này vận hành dưới 180 độ C và không gây thay đổi tính chất vật lý cũng như hóa học của chất thải. Do đó chúng sinh ra rất ít hoặc không có ô nhiễm nhưng cũng có mối quan ngại về chất thải chứa hóa chất bay hơi như những chất dung môi, thủy ngân không thể xử lý được bằng cánh này.

Một công nghệ khác được ứng dụng đó là khử trùng bằng hóa chất. Tuy nhiên, hầu hết chúng kèm theo các chất ô nhiễm khó phân hủy, sẽ phát thải ra cùng chất thải (trừ xử lý bằng ô ozon)

Công nghệ bức xạ cũng đã được đưa vào thử nghiệm để xử lý chất thải lây nhiễm gồm các loại bức xạ điện tử hay tia cực tím. Tuy nhiên, công nghệ này chưa được thương mại hóa.

Hiện nay, công nghệ sinh học cũng chưa có trên thị trường nhưng sự phân hủy sinh học trong hố hủy nhau thai cùng các yếu tố tiêu hủy sinh học có thể được sử dụng cho chất thải giải phẫu và việc dùng giun đất thử nghiệm cho loại chất thải mềm như bông băng đã qua sử dụng.

Trên đây là một số thông tin về chất thải lây nhiễm mà VietChem đã tổng hợp lại, hy vọng đã phần nào giúp bạn đọc hiểu rõ hơn vấn đề này. Nếu còn thắc mắc hay cần chúng tôi giải đáp thêm các vấn đề liên quan thì hãy gọi ngay đến số hotline 0826 010 hoặc nhắn tin tại website vietchem.com.vn để VietChem được biết và hỗ trợ bạn nhanh nhất nhé.